Friday, October 20, 2017

LỤC BÁT LONG ĐONG

"long đong lục bát" là chữ của tác giả Trịnh Y Thư,
từ nhan đề bài nghiên cứu về thơ
(phổ biến trên trang blog của anh)
bày tỏ rằng bây giờ ít người chịu làm thơ lục bát
tác giả lo lắng là thể thơ này đang trên đường đi xuống
bài viết công phu
tôi tôn trọng chủ kiến của TYT

theo tôi
đây chỉ là mặt nổi
tuy bây giờ ít có người chịu làm thơ lục bát
nếu có thì cũng chẳng mấy ai vượt trội
và ngay cả những tác giả dè bĩu lục bát
có mấy người làm được một bài thơ "không lục bát" cho ra hồn
(tức là vượt qua khỏi giới hạn thù tạc phe nhóm thân hữu
lan tỏa ra bên ngoài đến với độc giả vô danh)

thật ra
thì chẳng có một thể thơ nào "long đong"
mà chỉ có tác giả "long đong"
nên đành bỏ khó tìm dễ
(bỏ cái mình "có"
đi kiếm cái mình "không có")

chẳng biết có bao nhiêu thi sĩ Việt
trước khi quay lưng với truyền thống
họ đã chịu khó học hỏi kho tàng văn học của dân tộc
còn ai biết ca dao tục ngữ
và mấy kẻ đã đọc truyện Kiều của Nguyễn Du được một lần trọn vẹn

chúng ta vong thân
chúng ta vong bản
chúng ta vong nô
chúng ta bất tài
nhưng chúng ta
đã rất giỏi ngụy biện

thì còn gì nữa để mà nói đây

NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN

nguồn bài viết của TYT: :
https://trinhythu.wordpress.com/2011/03/18/th%c6%a1-l%e1%bb%a5c-bat-m%e1%bb%99t-duyen-ph%e1%ba%adn-long-dong/


Friday, October 13, 2017

Ý KIẾN VỀ VĂN HỌC VIỆT NAM HIỆN ĐẠI

trước 30 tháng tư 1975
văn học Việt Nam dựa theo đường ranh địa lý
tập trung vào 2 khuynh hướng
tự do khai phóng miền Nam
nô dịch tay sai miền Bắc
(có lẽ hơi khiên cưỡng
vì trong Nam cũng có ngòi bút theo khuynh hướng ngoài Bắc
và ngược lại)

sau 30 tháng tư 1975
cả nước nằm dưới ách toàn trị
văn học miền Nam bị vu khống
tác phẩm bị thiêu đốt
tác giả bị tù đầy, quản thúc, bức tử...

và khoảng 1 triệu người vượt biên
mang theo tinh thần miền Nam ra nuôi dưỡng bên ngoài
hình thành văn học Việt Nam hải ngoại
đối kháng
với văn học chuyên chế trong nước

nhưng từ thập niên 1990
với tiến bộ của khoa học truyền thông
phát triển kỳ diệu của liên mạng toàn cầu (internet)
trong ngoài hầu như xóa nhòa ngăn cách
hai phía đã dễ dàng giao lưu tương tác

văn học Việt Nam hiện đại (bắt đầu từ đây
gồm cả trong lẫn ngoài)
đã gộp thành một tổng thể

vin vào thực tế khách quan
(theo tôi) thì
nền văn học này
nên được phân định
là dựa trên lằn ranh tâm thức
chứ không phải lằn ranh địa lý
nội hàm cũng vẫn 2 khuynh hướng quen thuộc
là nô dịch tay sai
xen lẫn với
tự do khai phóng

tuy trong nước vẫn còn nhiều tác giả cam phận
viết theo đơn đặt hàng để tồn tại
(phần đông đáng thương chứ không đáng trách)
nhưng đâu đó vẫn không hiếm tác giả giàu lương tri khí phách
(chả thèm ăn thóc nhà Chu)

bên ngoài vẫn còn những ngòi bút
thủ tín với căn cước của mình
trung thực sáng tác
và khuynh hướng nô dịch tay sai
là những kẻ
tuy đã từng tháo chạy từng vượt biên từng ...
nhưng phản bội căn cước
u mê đeo bám hư danh
chỉ biết thỏa mãn tự ái sĩ diện
đốn bỏ tư cách công dân
thiêu hủy luôn cả lòng tự trọng
(đám này còn ngoan ngoãn hơn cả văn nô
tự kiểm duyệt
tránh né thực trạng thê thảm của dân tộc của đất nước
cố lấy lòng bạo quyền VC
để có cơ hội được phép trở về
vênh vang khoe mẽ)

trên đây chỉ là tạm phác thảo
nếu có gì thêm thì sẽ bổ túc sau

NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN
2014

Sunday, October 8, 2017

Một Chút Suy Nghĩ Riêng Tư Về Giải Nobel Văn Chương

hằng năm cứ đến mùa giải Nobel văn chương thì văn giới xao động
(tán thưởng hoặc chê bai)
về những tác giả trúng giải hoặc không trúng giải

nếu như chúng ta chịu khó lưu ý
thì sẽ thấy
là ban tuyển chọn của hàn lâm viện Thụy Điển
cũng chỉ là nhân loại bình thường
họ có những giới hạn nhất định
cho nên khi bỏ phiếu để lựa chọn tác giả trúng giải
thì văn phong của tác giả được tuyển chọn bắt buột phải phù hợp "ý thích" của họ
(dĩ nhiên là thông qua bản dịch bằng tiếng Thụy Điển)
và cái "ý thích" của họ cũng chẳng hề đại diện cho bất cứ ai
(bằng chứng là tất cả tác giả trúng giải Nobel văn chương từ trước đến nay
thì đã có mấy kẻ còn để lại dấu ấn trong lòng độc giả)

và đôi khi họ (ban tuyển chọn của hàn lâm viện Thụy Điển & Na Uy)
còn bị vây khốn bởi những thế lực chính trị hôn ám
và đã ứng xử nhuốm phần bôi bác
như trường hợp với nhà cầm quyền cộng sản Trung Quốc
vì (Na Uy) lỡ đã trao giải hòa bình cho tù nhân lương tâm Lưu Hiểu Ba (2010)
khiến cho nhà cầm quyền Trung quốc phẫn nộ
cho nên sau đó
họ (Thụy Điển) đã trao giải văn chương cho văn nô Mạc Ngôn (2012) để tạ tội vuốt ve

với tôi
khi bạn đã là một người cầm bút có nhân cách
thì phải hiểu rằng
mục đích cao cả nhất
là hãy biểu hiện sáng tác như một hành động tâm huyết
sống cùng viết tận
trụng thực với thiện lẫn ác
bằng danh dự và lòng tự trọng

còn "những giải này danh kia" thì nên coi như hớp rượu qua đường
thế thôi

NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN



Wednesday, October 4, 2017

HÀ NỘI

rồi phương hướng theo đồi cao đứng thẳng
em trở thành chim núi trốn đêm khuya
đời rót mật như vành khuyên ngậm đắng
cành sương hoa ướt một thuở chia lìa

ta bước tới với cả hồn hiu hắt
cánh môi mềm có hong ấm cho em
triều thủy cạn rát nồng thân đá lạnh
khi gần nhau là nhiễu loạn say mèm

em đứng dậy như đoàn quân cảm tử
lẫn ngọt bùi với tóc gió bay bay
ta ngã rạp theo vòng đai cố thủ
giờ vinh quang em có buốt mặt mày

là giới sắc chìm sau thềm lá mạ
là tơ trời tìm hẹn xuống châu thân
là trút bỏ nửa cuộc đời vội vã
là chân tay đều nhịp giữa vô ngần

em đốt tuổi giăng một thời quay quắt
chạy vòng quanh từng sợi ngắn sợi dài
như đốm lửa trên môi người se thắt
ta vô hồn đầu nụ thắm hôm mai

NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN

Wednesday, September 27, 2017

KHI LÊN ĐƯỜNG

khi con lên đường là không còn gì cả
khi con lên đường lòng mẹ có vui
quê hương đó ngút trời bom đạn réo
trong tim con nước mắt lớn theo người
khi con lên đường còn gì để lại
muối trong thân cha mặn chát gầm đời
khi con lên đường cũng đầy thương nhớ
với sa trường cũng cay xé khôn nguôi
cũng mòn mỏi theo trong lần mẹ đợi
như ngày xưa cha chinh chiến trên ngàn
con lớn khôn theo cha ngày cũ
bão trong lòng không ngăn nỗi gian nan
khi anh lên đường em còn hờn giận
rồi biên cương ải vắng cũng đành
thời loạn tặc anh đi làm chiến sĩ
giữa tình người tình đất nước chia ngăn
với lịch sử là ngày sau thức dậy
em ngắm nôi hồng như mẹ ngày xưa
hãy nói về bình yên như bầu sữa ngọt
trong tình yêu không dấu tích hận thù
khi anh lên đường là mai sau nhìn lại
có ngậm ngùi em cũng hãy dưng dưng
bóng lá em là sầu đưa quán chợ
trên vai anh là đất nước tang bồng
khi lên đường là thôi bao giờ hẹn ước
mẹ mòn thân trông mắt hạc hao gầy
quê quán cũ theo mây chiều xuống thấp
xác thân mình như trái phá đâu đây
NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN
(1971)

Wednesday, September 20, 2017

HIỆN THÂN

bay trên trời cao con chim nào mang buồn dưới cánh xuống đó mà chờ em còn hay không bầy dơi đen đập cánh sau vườn khi buổi chiều tràn về theo dòng thủy hư một bài thơ bỏ dở viết chưa hết giấy đã cạn nguồn anh biết làm gì cho mạch sống hôm nay khi người ta cần gạo ăn mà không cần cày cuốc người nông phu ôm mặt chạy về thành đón nhận ngại ngùng bát cơm mang mùi nhạt nhẽo quê hương ta cằn khô xóm làng ta lở loét cha bầm máu thù hằn mẹ khóc hoài chưa hết chị hãm hiếp tình nghi ôi em thơ giờ máu đổ trên vai cơ hồ đã nặng ruộng đồng bơ vơ cỏ cháy tị hiềm anh bước đi nhắm mắt, an thân cõi đời này trên phố phường lạ mặt nắng trở giấc chìm hiu hắt rưng rưng bay qua trời thiên lý chở trong lòng bát ngát hương rừng ngọt ngào xanh thủy triều biển dậy khi đổi đời em có theo không giữa bạo hành mù mờ dáng thú ta cắn nát bạn bè, cắn nát anh em cắn nát niềm tin huy hoàng như ấu thơ phản phúc chào mừng người nông phu chạy về thành biết gửi gắm gì cho cuốc cày ở lại ai vui bằng đàn trâu tự do mở ra đời đích thực giờ máu đổ trên vai cơ hồ đã nặng lửa reo vui trong đêm bạo tàn tôi xa mờ nhân dạng cành hoa nào làm gãy tuổi xuân em NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN




Wednesday, September 13, 2017

GIÃ TỪ ÂN PHÚC

mai tôi đi nghe khung trời mùa hạ
nắng hanh vàng về chết giữa thinh không
tôi vào mây làm hẹn hò thật lạ
đời em trôi như nhịp nước xuôi dòng


mai tôi giã từ nghe trời mùa hạ
gửi hẹn thề cho cánh gió trên cao
tình chết ngày xưa bây giờ mấy ngã
vườn chung thân xin mở lối tôi vào


mai xa xôi rồi phải không mùa hạ
còn sợi tóc nào trong nắng hoang sơ
trả lại cho cây xanh màu đọt lá
tình chết trong tôi không biết bao giờ


còn màu nắng nào vàng phai trong mắt
còn ân tình nào để lại cho em
có trong tôi một tình cờ vuột mất
dáng em xưa về thoáng hiện êm đềm


tôi còn những gì với đời tội lỗi
nắng bỗng rưng rưng gục xuống nguyện cầu
mai ra đi rồi biết gì sám hối
hồn cũng mỏi mòn nhỉ giọt đêm thâu


NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN 

Thursday, September 7, 2017

CON RỒNG CHÁU TIÊN

tình hình thế giới trong thời gian này
cực kỳ biến động
gió bão đại tây dương ập vào đông nam nước Mỹ 
khủng bố châu Âu
hạt nhân Bắc Hàn
phe này phe kia
đối đầu đe dọa một còn một mất

hận thù
thương yêu
tương trợ
truy sát
là mệnh đề tất yếu của nhân giới
mạnh được yếu thua là thường tình thế gian

hữu nhân hay bất nhân chỉ là cái vòng lẩn quẩn
tùy thuộc vào vị trí của chúng sinh
tốt bên này sẽ là xấu bên kia
và ngược lại

tôi hiểu thế
đã rốt ráo như thế
nhưng vẫn chạnh lòng khi nghĩ về xứ sở

thiên hạ tranh thắng tranh cường vì họ đều là dị chủng
còn VN chúng ta là đồng bào đồng chủng cũng đang "vô tư" hành hạ lẫn nhau.

chúng ta cứ đổ thừa cho cơ chế
cho chủ nghĩa cọng sản tha hóa
dĩ nhiên điều này chẳng hề sai

nhưng xa hơn
sâu hơn
chúng ta hãy soi rọi căn cơ căn cốt của chính mình
máu huyết của dân tộc đã chứa những thành tố (DNA) gì
mà khiến cho khi gặp phải chủ nghĩa cọng sản 
thì những điều xấu xa
đã nhanh chóng sinh sôi nẩy nở 
như muỗi mòng với ao tù nước đọng

chúng ta đã rất tự hào
là dòng giống Tiên Rồng
và nếu điều này khả thi
thì căn cước của chúng ta đã thiếu vắng "tính người" 

phải chặng đây chính là hệ lụy mà cả dân tộc VN bây giờ phải gánh chịu
!

NGUYỄN ĐỨC BẠTNGÀN
(khi ở công viên & tả hữu Hồ Lô 
Sept 4th, 2017)

Sunday, September 3, 2017

GIẶC VÀO BIỂN ĐÔNG

giặc vào Biển Đông ngụy quyền (việt cọng) im tiếng hồn thiêng núi sông bi hùng hiển hiện --- Xin chép lại bài thơ của Lý Thường Kiệt 南國山河南帝居,Nam quốc sơn hà Nam đế cư, 截然定分在天書。Tiệt nhiên định phận tại thiên thư. 如何逆虜來侵犯,Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm, 汝等行看取敗虛。Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư và bản dịch mà tôi thuộc lòng từ thơ ấu: sông núi nước Nam, vua Nam coi rành rành định phận tại sách trời cớ sao lũ giặc qua xâm phạm bây sẽ tan tành chết sạch toi